Yerleşik İnsan ve Medeniyet

Göbeklitepe 

Yer: Şanlıurfa kent merkezinin 18 km doğusunda Örencik Köyü yakınlarında

Arkeolog: Klaus Schmidt (1995)
Türü: Tapınak.Merkezde  T ve L şeklinde dikili taş ve etrafında onu çevreleyen taşlar ve duvar şeklinde bir yapı.
Zamanı: Günümüzden 12 bin yıl önce.
Oluşturduğu değişiklik: insanlığın önce konut sonra tapınak yaptığı görüşü tartışılır hale gelmiştir.
Özellikleri:
              1. Dünyanın ilk tapınağı
              2. Türkiye'de olup UNESCO Dünya Mirası Listesinde  yer alan 18 yerden biridir. 
              Kaynak
              Ayrıntılı Bilgi

Çatalhöyük

Yer:Konyanın Çumra ilçesi yakınlarında

Arkeolog:J.Mellart(1958)

Türü:Yerleşke,Yapılar topluluğu

Zamanı:M.Ö.5500 yılı.

Özellikleri:  

        1. Köyden kente geçişin net görüldüğü ilk yerleşke.

        2. Kendi ekmek ihtiyaçlarının kendilerince karşılandığı bir yer.
        3. Köpek  ve sığır evcilleştirilen hayvanlardır.
        4.UNESCO dünya mirası listesinde yer alır

Çayönü

Yer: Diyarbakır Ergani İlçesinde

Arkeolog:Robert J.Braidwood ve Halet Çamlıbel

Türü:Köy yerleşmesi

Zamanı:Günümüzden yaklaşık  10 Bin yıl önce.

Özellikleri:

       1.Yakındoğunun bilinen en eski ve en büyük yerleşim merkezi

       2.Tarım ve avcılık için uygun bir yerdi.

       3.Avcı toplayıcı toplulukların yerleşik hayata geçtiği yerdir.