Nehirde Pusu: Rạch Gầm-Xoài Mút Muharebesi (1785)

 

Vietnam Nehirde Pusu 

Nehirde Pusu: Rạch Gầm-Xoài Mút Muharebesi (1785)

Vietnam'ın 18. yüzyıldaki karışıklık ve kargaşa döneminde, Tây Sơn kardeşlerin lideri Nguyen Hue, askeri tarihin en zekice nehir pusularından birine imza attı. Bu savaş, Vietnam'ın güneyini işgal etmeye gelen Siyam (Tayland) ordusunun neredeyse tamamen yok edilmesiyle sonuçlanmıştır.

1. Arka Plan: Bir İç Savaş ve Dış Müdahale

Vietnam o dönemde iç karışıklıklar içindeydi. Tahtından edilen Nguyễn Ánh, Siyam Kralı I. Rama’dan yardım istedi. Siyam Kralı, bu fırsatı fırsat bilip 20.000 kişilik bir ordu ve 300 civarı savaş gemisiyle Mekong Deltası'na girdi. Karşılarında ise köylü isyanından doğan Nguyen Anh'ı deviren Tây Sơn ordusu vardı.

2. Nguyen Hue’nin Ölümcül Tuzağı

Dersimiz Tarih Uygulaması Burda İndir

Tây Sơn lideri Nguyen Hue, sayıca üstün Siyam donanmasını doğrudan karşılamak yerine onları kendi seçtiği bir alana çekmeye karar verdi. Zaten savaşlar istediği alanda savaşanların galip geldiği bir sahadır. O da kendisi için en iyi, dış müdahale için gelen, içerdeki hainin çağırdığı Siyamlılar için ise uygun olmayan Mekong Nehri’nin bir kolu olan Rạch Gầm ve Xoài Mút nehirleri arasındaki dar koridoru seçti.

Pusu Kurulumu: Vietnam kuvvetleri, nehrin her iki kıyısındaki sık ormanlara ve dar kollara topçularını ve piyadelerini gizledi. Muson iklimin etkisiyle bölgede her taraf ağaçlar ve yeşilliklerle örtülüdür. Bu coğrafyada pusu atacak asker için bulunmaz bir fırsattır.

Yemleme: Nguyen Hue, hilal taktiğimizde olduğu gibi küçük bir birliği "bozguna uğramış gibi" kaçırarak Siyam donanmasını dar kanala çekti. Dış güç olan Siyam donanma gemilerinin buradan kaçması neredeyse imkansızdı.

3. Ateş Havuzu 

20 Ocak 1785 sabahı, Siyam donanması dar boğaza girdiğinde, Nguyen Hue hücum emrini vererek "ateş serbest!" dedi.

Kıyılardan yeşilliklerin ağaçların çalıların içinden birden bire çıkan topçuların açtığı  yoğun topçu ateşi Siyam gemilerini olduğu yere çiviledi.

Bu operasyonel hareketle senkronize bir şekilde  ağaçlarla yeşilliklerle gizlenmiş olan Vietnam savaş gemileri ortaya çıkıp nehrin iki ucunu kapatarak dışardan gelen bu düşmanı bir "ateş havuzuna" hapsetti.

Siyam askerlerinin çoğu ya boğuldu ya da sık ormanlarda pusuya yatmış piyadeler tarafından öldürüldüler. Bir yere kaçamadan oraya yığılıverdiler.

4. Netice 

Siyam ordusundan geriye sadece birkaç bin kişi sağ kurtulabildi. Bu zafer Nguyen Hue’yi ulusal bir kahraman  yaptı. O artık meşru bir hükümdar olarak İmparator Quang Trung haline geldi.Bu direniş ruhu sonraki yüzyıllarda batıya karşıda tekrarlandı.   

Vietnam'ın dış müdahalelere karşı ne kadar dirençli olduğunu ve coğrafyayı bir silah olarak kullanma becerisini tüm bölgeye ve dünyaya ispat edildi. Nitekim ABD 'ye karşı verdikleri destansı mücadelede bile bu zaferin getirdiği özgüvenin etkisi vardır diyebiliriz.

English Summary

The Battle of Rạch Gầm-Xoài Mút (1785) is one of the greatest naval victories in Vietnamese history. Using a brilliant river ambush, Nguyen Hue (Emperor Quang Trung) completely decimated a superior Siamese invasion force in the Mekong Delta. This victory cemented the power of the Tây Sơn dynasty and demonstrated the tactical ingenuity of Vietnamese military leaders centuries before the modern era.