Osmanlı Denizciliği

Barbaros Hayreddin Paşa (Hızır Reis)

1.Dönem :1302-XVII.yüzyılın sonları olup kürekli gemiler dönemi.Kadırgalar kullanılmıştır. 

En etkin denizci Barbaros Hayrettin Paşa. 

                                                                  2.Dönem:XVII.yüzyılın sonları - XIX. yüzyılın ortaları olup yelkenli gemiler dönemi. Kalyonlar kullanılmıştır. Bu geçiş tam olarak XVIII. yüzyılda gerçekleşmiştir. 

Avrupalılar, okyanustaki güçlü gelgitler ve rüzgarlar nedeniyle kadırgaları bırakıp birer top bataryası olacak şekilde kalyonlar yaptılar.

XVI. yüzyıl sonlarından itibaren Akdeniz'e gelen İngiltere'nin ve Hollanda'nın bu tip (kalyon) gemileri, Osmanlı donanmasına üstünlük sağladılar. Özellikle Girit kuşatmasında Venedik'in kiraladığı bu tip gemiler, Osmanlı Devleti'ni zora sokunca o da bu tarz gemiler inşa etmeye başladı. Bu bir dönüm noktasıydı.

Egemenliğin Zayıflaması

Osmanlı Fas hakimiyetiyle sınırı Atlas Okyanusu'na dayanmasına rağmen etkili bir okyanus siyaseti izlemediği gibi büyük bir zafer için Akdeniz'e de açılmamıştır. Sadece sahilleri korumak için denizlere açılmıştır. 

Osmanlı Devleti 'nin gemi teknolojisini takip edememesinin sebepleri:

1.XVII. yüzyılda ortaya çıkan siyasi ve ekonomik sorunlar. 

2.Osmanlı Devleti' nin siyasi hedeflerine ancak kara gücüyle ulaşabileceğini düşünmesi. 

Osmanlı Girit kuşatmasında pek çok kalyonunun Venedik'in eline geçmesine engel olamamıştır. Bunun sebebi, kalyonları kullanmasını iyi bilmemeleridir. Bu noktada Katip Çelebi 'nin haklı olduğunu görürüz. 

Kalyon kullananların eğitimi sonunda Osmanlı Devleti denizlerde 1770 Çeşme yenilgisine kadar başarılı olmuştur. Akdeniz hakimiyetini elinde tutmuştur. Bu yenilgide Osmanlı donanması yakılmış ve bu ikinci büyük yenilgi olmuştur. 

Yeniden İnşa Çalışmaları (1774-1789)

1. Sultan III. Mustafa Baron de Tott adlı Fransız mühendise donanmayı iyileştirme görevi verdi. 

2.Cezayirli Gazi Hasan Paşa "Tersane Hendesehanesi" adıyla Deniz Harp Okulunu kurdu(1773 ).