Kayıtlar

10.Sınıf Tarih etiketine sahip yayınlar gösteriliyor

Akdeniz'de Osmanlı Hakimiyetinin Kurulması

Osmanlı  denizciliğinin temeli, sahil beylikleri olan Karesioğulları, Aydınoğulları,Candaroğulları, Saruhanoğulları ve Menteşeoğulları  beyliklerinin alınmasıyla oluşturuldu. Rumeli'ye geçilince donanma daha gerekli bir ihtiyaç oldu.Bu sebeple Yıldırım Bayezid , Gelibolu'da yeni bir tersane inşa  etti. Mehmet Çelebi  döneminde  Venediklilerle ilk deniz savaşı  yapılarak tecrübe kazanıldı. Fatih,İstanbul'un fethi için kurduğu 400 gemilik  donanmayı  İstanbul  fethinin yanısıra  Trabzon Rum İmparatorluğu'nun ,Kırım ve Kefe'nin fethinde de  başarıyla  kullandı. II.Bayezid,Osmanlı  donamasına  yeni tekniklerle üretilen kadırga ve kalyonlarla  destekleyerek güçlendirdi.Bunun neticesinde Kili, Akkerman'ın alınmasıyla Karadeniz'de ;,Modon,Koron ve Navarin'in alınmasıyla Akdeniz'de hakimiyet güçlendi. Yavuz döneminde Mısır alınınca Doğu Akdeniz'de güçlü kalmak için donanma güçlendirildi.Bu sebeple Haliç'teki ...

1453-1520 Osmanlı Siyasi Faaliyetleri

Resim
1453               İstanbul'un Fethi 1454               Sırbistan'ın alınması 1459               Amasra'nın alınması 1460              Mora'nın  alınması 1461              Sinop   ve  Trabzon'un  alınması 1462              Eflâk'ın  alınması 1463              Bosna   ve Hersek'in alınması 1463-1479     Venedik ile  mücadele 1473             Otlukbeli   Muharebesi 1474            Karamanoğlu Beyliği'ne  son verilmesi 1475             Kırım'ın Fethi 1476             Boğdan'ın  alınması 1479    ...

Osmanlı El Sanatları

1.Ahşap ve Taş  İşlemeciliği Ahşap sanatçılarına “neccar”   denilmiştir.Sedir,ceviz,kestane,elma,armut,abanoz ,şimşir,gül ve kiraz ağaçları kullanılmıştır. Çeşitli tekniklerle ( kireçle terbiye,bezir yağıyla doyurma,cilalama v.b.)   işlenerek şekil verilmiş ve sanat eseri haline getirilmişlerdir. Ahşap malzemenin içinde gümüş,sedef   v.b.malzemenin kullanılmasıyla “kakmacılık” sanatı yapılmıştır. Taş işlemeciliği, Türk mimarisinin temel unsurlarındandı.Dini , eğitim veya diğer mimari eserlerde taş işlemeciliği (mozaik, renkli taşlar v.b.) kullanılmıştır.Ayrıca taşların üzerine oyma ve kabartma yoluyla nakışlar da   yapılırdı. 2.Dokumacılık Pamuk,keten,kadife ve benzeri malzemenin dokunarak kumaş haline getirilmesi işlemidir.Osmanlılar burada   da gelenekten gelen Türkiye Selçuklu ve Beylikler Devri dokumalarının   etkisinde bir gelişim göstermişlerdir. Dokumacılık, saray sanatı olarak devlet kontrolünde yapılırdı. İpek kumaşlar,bir statü...

Osmanlı'da Şehir Planlaması

Resim
Osmanlı   Devleti, büyük   bir devlet olarak içinde   çeşitli din,dil ve ekonomik toplumlar   barındırmıştır.Osmanlı   şehir planlaması,   Türkiye Selçuklularının mirası üzerinde   yükselmiştir. Ekonomik örgütlenme : A.Merkezi   iş sahası B. Konut Alanları   ş eklindeydi. Şehir merkezi, kale veya surlar, önemli yollar ve önemli   kültürel alanlar odak alınarak belirlenmekteydi. Şehirdeki   ana unsurlar:cami,bedesten(çarşı) ve imaret(hayırevi). Bedestenin yanında   hem konaklama hem ticari bağlantı noktası olan hanlar vardı.   Külliyeler , şehir merkezini oluşturan bir diğer unsurdu..Medrese,camii,aşevi ve benzerlerinin toplu olarak bulunduğu yapılar   bütünüydü. Mahalleler, yerleşim birimleri olarak genelde çift katlı yapılardı. Birinci kat, hizmet katı( mutfak,depo,çamaşırhane ve tuvalet ), ikinci katıysa oturma alanı olan odalar şeklinde olup   aralarında bir eyvan,ön tarafta ise bir avlu yer ...

Türk Dünyasında Yetişmiş Bazı Bilim İnsanları

Akşemseddin (1390 -1459) Küçük yaşta Hafız oldu.Dinî ilimler yanında iyi bir tıbb eğitimi de aldı. Eğitimini tamamladığında hem tıbb açısından hem de dinî ilimler açısından zamanının en iyi alimlerinden biri oldu. Hacı Bayram-ı Veli'nin müridi ve Fatih Sultan Mehmed'in ise lalasıdır( hocasıdır). Aynı zamanda öğrencileri ve müritleriyle birlikte İstanbul'un fethine katıldı. Tıbb alanında "Maddet'ül Hayat" adlı eseriyle mikroplara, kalıtsal hastalıklara ve ruhsal hastalıklara değindi ve uygulamalarında başarılı sonuçlar elde etti.Kalıtsal hastalıklara Pasteur'den önce değinerek öne geçmiştir.   Eserleri:1) Risalet-ün-Nuriyye: Tasavvufa ve tasavvuf ehline dil uzatanlara cevab mahiyetindedir. Arabça olup, kardeşi Hacı Ali tarafından Türkçe'ye çevrilmiştir. 2) Def'ü Metain, 3) Risale-i Zikrullah, 4) Risale-i Şerh-i Ahval-i Hacı Bayram-ı Veli, 5) Malumat-ı Evliya, 6) Maddet-ül-Hayat, 7)Nasihatname-i Akşemseddin. Uluğ Bey(1394-1449) Ulu...

Osmanlı Eğitim Kurumları

Osmanlı Devleti, her devlet  gibi kendi varlığını sürdürmesi için gereken insan gücünü yetiştirmek için eğitim sistemine  büyük önem verdi. Bu konuda kendisinden önceki Türk İslam eğitim sistemini örnek aldı. Osmanlı eğitim sisteminde temel kurum, medreselerdi. Medreselerde dinî bilimler yanında matematik ve coğrafya  gibi bilimlerin de eğitimi verilmekteydi. Burda  yetişenler ilmiye sınıfı içinde yer almaya başlayarak yükselirlerdi. A.Medreseler İlk Osmanlı medresesini Orhan Gazi kurmuştur. Müderrisliğine Davud-ı Kayserî  atanmıştır.Giderleri için ise vakıf kurulmuştur.  Kuruluş sırasıyla medreseler: 1.Orhan Gazi Medresesi 2.Lala Şahin Medresesi 3.Hüdavendigâr Medresesi (I.Murad) Bunları diğer medreseler takip etmiştir. Medrese mezunları eğitimlerine göre müderris(öğretmen), doktor(hekim) ve benzeri meslekleri yapmaya başlarlardı. B.Tekke ve Zaviyeler Tarikatların mensuplarına (bağlılarına) dinî ve ilmî eğitim verdikleri ve ibadet yaptıkları ...

Osmanlı Askerî Teşkilatının Kurulma Süreci

Resim
Performans Ödevleri: 1.Alperenlik nedir? Araştırınız? 2.Alperenlerin savaş sahnesini çiziniz. 3.Bu sayfada yer alan anahtar kelimelerle grafik hazırlayınız.Dijital ortamda ya da resim kağıdında olabilir. I.Devletleşme Sürecinde Osmanlı Savaşçıları Osmanlı Beyliği'nin ilk askerî güç leri, A. Osman Gazi'ye bağlı aşiret birlikleri . Bunlar   Osmanlı Beyliği aşiret güçleri, ücretli savaşçılar ve bağlı aşiretlerin güçleriydi. Dezavantajları:  1.Vaktinde savaşa gelememeleri. 2.Uzun kale kuşatmalarına dayanamamaları. B. Derviş Gaziler ( Abdalân-ı Rum,Gaziyân-ı Rum ve Ahiyân-ı Rum ).Gaza yanında belirli sistem dahilinde imar ve iskân da yaparlardı.Uç kuvvetleri de denilirdi.Misal: Abdal Musa,Selahaddin Buharî,Abdal Murad, Alaca Hırkalı,Karaca Ahmed ve Barak Baba. Alplık : Türklerde eskiden beri yiğitlik ve cesaret gösteren askerlere verilen bir unvandı. Misal: Alp Er Tunga,Alp Arslan.   Şartları :  1. İyi bir at , kılıç ,yay,süngü ve kaliteli bir z...

Selçuklu Türkiyesi Kronolojisi

Türkiye Tarihi Devirleri 1.İlk Türkmen Beylikleri Devri(1071-1309) 2.Anadolu (Türkiye) Selçuklu Devleti Devri(1077-1308) 3.İkinci Türkmen Beylikleri Devri(1308-1515) 4.Osmanlı İmparatorluğu Devri(1302-1922) 5.Türkiye Cumhuriyeti Devri(1923 ve sonrası) Selçuklu Türkiyesi Kronolojisi Saltuklular Beyliği’nin kurulması (1072), Türkiye Selçuklu Devleti’nin kurulması (1077),  Danişmentliler Beyliği’nin kurulması (1080),  Mengücekliler Beyliği’nin kurulması (1080),  Çaka Beyliği’nin kurulması (1081),   Çaka Beyliği’nin yıkılması (1093),  I. Haçlı Seferi (1096-1099),  Artuklular Beyliği’nin kurulması (1102),  Katvan Muharebesi (1141),  II. Haçlı Seferi (1147-1149),  Büyük Selçuklu Devleti’nin yıkılması (1157), Eyyubiler Devleti’nin kurulması (1174),  Miryokefalon Muharebesi (1176),  Danişmentliler Beyliği’nin yıkılması (1178),  III. Haçlı Seferi (1189-1192),  Moğol İmparatorluğu’nun kurulması (119...

Trablusgarp Savaşı (1911-1912)

Nedenleri  İtalya’nın ham madde ve Pazar araması, Trablusgarp’ın İtalya’ya yakın olması, İtalya’nın Trablusgarp’ın geri bırakıldığını ve Hristiyanlara kötü davranıldığını iddia etmesi, Büyük devletlerin İtalya’yı yanlarına çekmek istemeleri, Osmanlı Devleti’nin bölge ile kara bağlantısının olmaması ve donanmasının yetersiz olması Trablusgarp’ın İşgali İtalya, Avrupalı devletlerin onayını aldıktan sonra Osmanlı Devleti’ne bir ültimatom vererek Trablusgarp ve Bingazi’nin boşaltılmasını istemiştir. Osmanlı Devleti’nin bu isteği kabul etmemesi üzerine İtalya, 28 Eylül 1911’de Trablusgarp’a asker çıkarmıştır. Başlangıçta hızlı bir ilerleme kaydeden İtalyan ordusu bir süre sonra bölgesel direnişçilerin savunmaları nedeniyle yavaşlamak zorunda kalmıştır. Osmanlı Devleti’nin Trablusgarp’ı İtalya’ya bırakmak istememesi üzerine İtalyan donanması, On iki Ada ve Rodos’u işgal ederek savaşın bir an önce bitmesi konusunda Osmanlı Devleti’ni barışa zorlamaya çalışmıştır. Osmanlı ...

Balkan Savaşları

Balkan Savaşlarının Nedenleri: 1.Rusya’nın Balkan Devletlerini Osmanlı Devletine karşı kışkırtması. 2.Osmanlı Devletinin Trablusgarp Savaşı ile uğraşması. 3.Milliyetçilik fikirleri. I.BALKAN SAVAŞI Sonuçları : 1. Avrupalı Devletlerin arabuluculuğuyla Londra Anlaşması İmzalandı.(1912)Bu anlaşmaya göre; A.Osmanlı Devleti Midye-Enez çizgisinin batısında kalan tüm topraklarını kaybetti. B.Edirne ve Kırklareli elimizden çıktı. C.Arnavutluk bağımsız oldu D.Ege adaları elimizden çıktı. 2. Bulgaristan Ege Denizine kıyısı olacak şekilde geniş topraklara sahip olmuş oldu. 3.Balkan Devletleri kendi aralarında anlaşamadıkları için II.Balkan Savaşına yol açtı. II. BALKAN SAVAŞI: Birinci Balkan Savaşı sonrasında Osmanlı Devletinin kaybettiği toprakları Balkan Devletleri kendi aralarında paylaşamadı. En büyük payı Bulgaristan’ın aldığını iddia eden diğer Balkan Devletleri Bulgaristan’a savaş açtılar.Bu savaşa Romanya da katıldı.Yunanistan, Romanya,Sırbistan,Karadağ Bulgar...

II.MEŞRUTİYET VE SİYASÎ GELİŞMELER

II.Meşrutiyet ( 23 Temmuz 1908) II. Meşrutiyet’in Nedenleri İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin gizli çalışmaları. 1908 Reval Görüşmesi sırasında İngiltere, Fransa ve Rusya’nın, Osmanlı Devleti’nin durumu, Boğazlar ve balkanların geleceğiyle ilgili kararlar alarak Makedonya’nın özerkliğine karar vermeleri. İttihatçıların ayaklanmaları üzerine II. Abdülhamit’in bu isyanların yayılmasını önlemek için II. Meşrutiyet’i ilan etmesi (23 Temmuz 1908). İttihat ve Terakki’nin Amacı Anayasanın yürürlüğe konulmasını ve Osmanlı Mebuslar Meclisinin açılmasını sağlamaktı. Böylece mecliste azınlıklarında temsilcisi bulunacak ve azınlıklar kendi haklarını kendileri koruyabilecekti. Bunun sonucunda Avrupalı devletlerin iç işlerimize karışması önlenmiş olacaktı. II. Meşrutiyet’in Sonuçları İttihatçıların Meşrutiyetin ilanıyla uğraştığı sırada; 1. Bulgaristan bağımsızlığını ilan edip, Doğu Rumeli’yi,      – Avusturya Bosna – Hersek’i,      – Yunanistan Gir...

Tunus ve Mısır'ın Elden Çıkması

TUNUS'UN FRANSIZLARCA İŞGALİ 1830’da Cezayir’i Fransa almıştı.Fransa 1878’de Berlin Konferansı’nda Cezayir’in güvenliği için Tunus’u alması gerektiğini söyledi.Avrupalı devletler bunu uygun gördüler.Ayrıca İtalya’nın da burada gözü vardı.1881’de buradaki bazı sınır hareketleri bahane edilerek Fransa burayı işgal etti. Osmanlı Berlin Antlaşması’nın ihlal edildiğini öne sürerek bu duruma itiraz etti.Fakat Fransa diğer devletlerin desteğini önceden aldığı için sonuç çıkmadı.  MISIR'IN İNGİLİZLERCE İŞGALİ 1869’da Süveyş Kanalı açılınca Mısır’ın önemi daha da arttı.Çünkü Hint yolu kısalmıştı.Bu da İngilizlerin Mısır’a daha çok önem vermelerini sağladı.Zaman içinde Mısır İngiliz ve Fransızlara borçlandı. Bu iki devlet borçlarını alamayınca Mısır maliyesine el koydular.Bu da Mısır’da isyana sebep oldu.İngilizler ise bu isyanı bahane ederek Mısır’ı işgal etti. Osmanlı bu duruma itiraz etti fakat yapacak başka bir şeyleri olmadığından İngilizlerle anlaşmak zorunda kaldı. Sonuçta ...

Kırım Savaşı (1853) ve Paris Antlaşması

Savaşın Nedenleri: Rusya’nın Akdeniz’e inme emelleri. Rusya’nın, Eflak ve Boğdan’ı işgal edip, Sinop’ta Osmanlı donanmasını yakması. 1853 yılında İngiltere ve Fransa, Osmanlı Devleti ile ittifak yaparak Rusya’ya savaş ilan etmesi Paris Antlaşması (1856) Osmanlı Devleti bir Avrupa devleti sayılacak, Avrupa Devletler Hukukundan yararlanacaktır. Osmanlı Devleti’nin toprak bütünlüğü Avrupa devletleri tarafından korunacaktır. Karadeniz, tarafsız hale getirilecek, savaş gemisi bulunmayacak, yalnızca ticaret gemileri geçecektir. Rusya ve Osmanlı Devleti, Karadeniz’de savaş gemisi bulundurmayacaktır. Eflak ve Boğdan’a özerklik verilecek, Avrupa devletleri’nin garantisinde olacaktır. Tuna ırmağında ticaret gemileri serbestçe dolaşacak ve Avrupa Devletleri tarafından denetlenecektir. Boğazlar, 1841 Londra Senedi’ne göre düzenlenecektir. Antlaşmanın Önemi: Osmanlıların XIX. yüzyılda kazanan devlet olarak imzaladıkları tek antlaşmadır. Osmanlı Devleti’nin kendi toprak bütün...

Senedi İttifak, Tanzimat ve Islahat Fermanları

A.Sened-i İttifak XIX. Yüzyıl başında Anadolu ve Rumeli’de ayan­lar türemişti. Alemdar Mustafa Paşa, sarsılan devlet düzenini yeni­den kurabilmek amacıyla bütün ayanları İstanbul’da topladı. Ayanların ve devlet adamlarının katılımıyla büyük bir toplantı yapıldı. Yapılan görüşmeler sonun­da hükümet ile ayanlar arasında “Sened-i İttifak” yapıldı (1808)    Sonuçları:      1. Osmanlı Devleti ayanların varlıklarını tanıyarak onları hukuki hale getirmiştir.      2.II.Mahmut âyanların etkisini kırabilmek için zaman kazanmıştır.      3.II.Mahmut, zaman içinde âyanların yerine devlet görevlilerini atayarak otoritelerini ortadan kaldırmış ve devlet otoritesini yeniden tesis etmiştir.  B. Tanzimat Fermanı Diğer isimleri :Gülhane Hattı Hümayunu,Tanzimat-ı Hayriye İlan eden :Abdülmecid  Hazırlayan :Mustafa Reşit Paşa Tarih :1839 Amaç:  1.Batılı devletlerin Osmanlı iç işlerine karışmasına engel olmak    ...

Sanayi İnkılâbının Osmanlı Devleti Üzerindeki Etkileri

1. Sanayileşen Avrupa devletlerinin sömürgecilik yarışına hız vermeleri Osmanlı İmparatorluğu’nu kapitülasyonlar ve Baltalimanı Ticaret Antlaşması nedeniyle negatif etkiledi. 2. Osmanlı Devleti’nin dış ticaret balansı (dengesi) bozuldu. İthalat artarken, ihracat azaldı. 3. Osmanlı ülkesi 19. asrın ortalarından itibaren Avrupa mallarının istilasına uğradı. 4. Düşük fiyatlı Avrupa malları karşısında küçük atölyeler, el tezgahları rekabet edemeyerek kapanmaya başlaması neticesi işsizlik arttı. 5. Lonca teşkilatı zayıflayarak ortadan kalktı. 6. İşsiz kalanların sayısındaki artış ülkeyi toplumsal taraftan; iktisadi alandaki zayıflama ise, devletin siyasi açıdan çöküşünün hızlanmasına sebebiyet verdi.

Boğazlar Sorunu

Avrupa devletleri Rusya’nın Boğazları geçerek Akdeniz’e inmesini çıkarlarına  uygun bulmadıklarından Hünkâr İskelesi Antlaşması’na itiraz etmişlerdi.  Hünkâr  İskelesi Antlaşması’nın süresi dolunca İngiltere, Rusya, Fransa, Avusturya,   Prusya ve Osmanlı Devleti’nin katılımıyla Londra’da Boğazlar Konferansı toplandı(1841). Konferans sonunda  Londra Boğazlar Sözleşmesi  imzalandı.  Bu sözleşmeye göre: – Boğazlar Osmanlı egemenliğinde kalacaktı, – Boğazlar barış zamanında bütün devletlerin savaş gemilerine kapalı, ticaret gemilerine açık olacaktı. Sonuçları 1.Boğazlar ilk defa uluslararası statü kazanmıştır. Artık Osmanlı Devleti, egemenliğindeki Boğazlarla ilgili kararları tek başına alamayacaktır. 2.Rusya’nın Akdeniz’e inmesi engellenmesi yönüyle  İngiltere ve Fransa kârlı çıkmıştır. 3.Rusya, Hünkâr İskelesi Antlaşması ile elde ettiği hakları kaybettiği için zararlı çıkmıştır.

Mısır Sorunu ve Mehmet Ali Paşa İsyanı

Anahtar Kelimeler:Mısır,Yunan İsyanı,Girit,Adana,Suriye,Kütahya Antlaşması,Hünkar İskelesi Antlaşması,Nizip Antlaşması,Londra Antlaşması Kavalalı Mehmet Ali Paşa; 1804 yılında Mısır valiliğine getirildi. Mısır’da birçok ıslahatlar yaptı. 1821’de Mora’da ortaya çıkan Rum isyanını bastırdı. Mora valiliği isteği reddedilince, Suriye ve Çukurova’ya girerek Kütahya’ya kadar ilerledi. Bunun üzerine II. Mahmut, Rusya’dan yardım istedi. UYARI:  Osmanlı Devleti, ilk defa kendi valisi ile savaştı. Mısır sorunu bir iç sorunken zamanla uluslar arası bir sorun haline geldi. 1833 yılında Rus donanması İstanbul’a geldi. 1833 yılında Kütahya Antlaşması imzalandı. Osmanlı Devleti, 1833’de Rusya ile Hünkâr İskelesi Antlaşması’nı imzaladı. Kütahya Antlaşması (1833) : Mehmet Ali Paşa’ya Girit Valiliğine ek olarak Suriye Valiliği verilecektir. Oğlu İbrahim Paşa’ya Cidde Valiliğine ek olarak Adana Valiliği verilecektir. Mehmet Ali Paşa, Osmanlı Devleti’ne vergi ödeyecektir. Hü...