Dersimiz Tarih : Tarih Derslerinden Dünya Tarihine Geçmişin Dijital Hafızası

1.Batıcılık :  Batıya benzeme ve batı gibi olma yoluyla dağılmanın önlenebileceğini savunan fikir akımıdır. Batıcılık fikri Lale Devrinde başlayarak Osmanlıların son dönemine kadar etkili olmuştur.Tanzimat Fermanı, Islahat Fermanı, I.Meşrutiyet,2.Meşrutiyet gibi uygulamalarla etkisini göstermiştir. Hatta Türkiye Cumhuriyetinin kurulmasında da Türkçülük ile birlikte en etkili olan fikir akımıdır. Türkiye Cumhuriyeti’nin temelini oluşturan inkılâplarda ve Atatürk ilkelerinden inkılâpçılık ilkesinde bu fikir akımının etkisi görülebilir. Temsilcileri :Abdullah Cevdet,Tevfik Fikret,Celal Nuri 2.Osmanlıcılık :   Osmanlı ülkesinde yaşayan bütün  halkın dil, din, ırk farkı gözetilmeksizin eşit olması yoluyla dağılmanın önleneceğini savunan bir fikir akımıdır. Tanzimat ve Islahat Fermanı bu akımın bir sonucudur diyebiliriz. Çünkü bu fermanlarda azınlıklara ilk kez geniş haklar verilmiştir.  Temsilcileri: Namık Kemal, Ziya Paşa,Şinasi,Genç Osmanlılar ve diğerleri.

II.Meşrutiyet ( 23 Temmuz 1908) II. Meşrutiyet’in Nedenleri İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin gizli çalışmaları. 1908 Reval Görüşmesi sırasında İngiltere, Fransa ve Rusya’nın, Osmanlı Devleti’nin durumu, Boğazlar ve balkanların geleceğiyle ilgili kararlar alarak Makedonya’nın özerkliğine karar vermeleri. İttihatçıların ayaklanmaları üzerine II. Abdülhamit’in bu isyanların yayılmasını önlemek için II. Meşrutiyet’i ilan etmesi (23 Temmuz 1908). İttihat ve Terakki’nin Amacı Anayasanın yürürlüğe konulmasını ve Osmanlı Mebuslar Meclisinin açılmasını sağlamaktı. Böylece mecliste azınlıklarında temsilcisi bulunacak ve azınlıklar kendi haklarını kendileri koruyabilecekti. Bunun sonucunda Avrupalı devletlerin iç işlerimize karışması önlenmiş olacaktı. II. Meşrutiyet’in Sonuçları İttihatçıların Meşrutiyetin ilanıyla uğraştığı sırada; 1. Bulgaristan bağımsızlığını ilan edip, Doğu Rumeli’yi,      – Avusturya Bosna – Hersek’i,      – Yunanistan Gir...

Bağımsız olduğu  yer:  Horasan. Kurucusu: Selçuk Bey. Bağımsızlığı Sağlayan : Tuğrul Bey . Selçuklular, Oğuzların Üçok kolunun Kınık boyundandır. Büyük Selçuklu Devleti’ne, bu boydan olan Selçuk Bey adını verdi. Selçuk Bey, Oğuzlar Devleti’nde subaşı iken, Oğuz Devleti’nin hükümdarı ile arasında çıkan anlaşmazlık yüzünden kendisine bağlı ordularla güneye inerek Seyhun ırmağı yakınlarındaki Cent şehrine yerleşti (930-935). Selçuk Bey:  1.Cent şehrinde İslamiyet’i kabul etti.   2.Bir çok Türk boyunu yönetimi altına aldı.   3.Samanoğulları ile Karahanlılar arasındaki savaşta, daha güçsüz olan Samanoğullarına yardım etti. Karşılığında toprak aldı.  Arslan Yabgu:  Selçuk Bey’in ölümünden sonra yerine oğlu Arslan Yabgu geçti.  Selçukluların güçlenmesini istemeyen Gazneli Mahmut, Arslan Yabgu’yu tutuklattı ve hapsetti. Tuğrul ve Çağrı Beyler: Tuğrul ve Çağrı beyler, iki kardeş olarak toprakları parçalamadan aralarınd...

İlk Müslüman-Türk hükümdarı. Babası; bugün Doğu Türkistan sınırları dahilinde bulunan Kaşgar şehri civarında hükümran olan Karahanlı Devleti hükümdar ailesinden Bezir Arslan Han; onun da babası, Bilge Mangur Kadir Han idi. Soyları, Afrasiyab bin Besen vasıtasıyla Türk bin Yafes bin Nuh aleyhisselama ulaşmaktadır. 829 (H. 245) yılında bir Karahanlı şehzadesi olarak doğan Satuk Buğra Han, babası Bezir Han’ın ölümü üzerine, amcası Oğulcak Kadir Hanla evlenen annesinin himayesinde büyüdü. 12 yaşlarında iken müslüman olmakla şereflenip Abdülkerim ismini aldı. 25 yaşında iken islâm nimetine kavuştuğunu herkese ilan etti. 26 yaşında iken ilk Müslüman-Türk hükümdarı oldu. 70 yıl hakanlık yaptı. Güzel idaresi, kavminden binlerce kimsenin müslüman olmasına sebeb oldu. 955-956 (H. 344) senesinde, Kaşgar civarında bulunan Artuc kasabasında vefat edip oraya defnedildi. Abdülkerim Satuk Buğra Han’ın müslüman olması hususunda, tarihçiler çeşitli bilgiler vermektedir. Bunlardan Müneccimbaşı, “Cami...

1- Kutadgu Bilig:  Karahanlılar zamanında Yusuf Has Hacip tarafından yazılmıştır. İyi bir devlet yönetiminin nasıl olması gerektiğinin anlatıldığı kitap, Türk-İslam edebiyatının ilk yazılı örneğidir. 2- Divan-ı Lügati’t-Türk:  Karahanlılar devrinde Kaşgarlı Mahmut tarafından yazılmıştır. Ansiklopedik sözlük niteliğindedir. Araplara Türkçeyi öğretmek ve Türk dilinin güzelliğini anlatmak için yazılmıştır. 3- Divan-ı Hikmet:  Hoca Ahmet Yesevi tarafından yazılmıştır. Eserde dini ve ahlaki öğütler verilmiştir. İslamiyetin Türkler arasında yayılması amaçlanmıştır. İlk Türk tasavvuf kitabıdır. 4. Atabetül Hakayık : Edip Ahmet Yükneki,  Yusuf Has Hacib'in ' Kutadgu Bilig 'i gibi aruz vezniyle ve   Kaşgar dili yle yazmıştır. Atabetü'l Hakayık'ın  Uygur harfleriyle yazılmış ilk yazması İstanbul'da Ayasofya Kütüphanesi'nde bulunmaktadır. Atabetü'l Hakayık Özellikleri : Gerçeklerin eşiği anlamına gelir. Konusu din ve ahlaktır. Didaktik (öğre...

1.Karahanlılar döneminde Türk-İslam  medeniyetinin temelleri  atılmıştır. 2.Gazneliler , İslami dönem Türk devlet teşkilatının aktarılmasına köprü  oldular. 3.İslamiyetten sonra eskiden kullanılan  "il" yerine "devlet" ve "mülk" kelimeleri kullanılmaya başlanmıştır. 4.Türk Cihan hakimiyeti mefkuresi, cihat anlayışına dönüşmüştür. 5."Kut"  anlayışı yerini   " Allah'ın nasibi veya takdiri" ne bırakmıştır. 6.Hükümdar ünvanları olarak önce Karahanlılarda "Buğra Han" ve " İlig Han" , Gaznelilerden itibaren ise "emir" veya " sultan" gibi isim veya lakaplar  kullanılmıştır.       Not: Sultan ünvanını ilk kullanan Gazneli Mahmut'tur. 7.Hükümdarlığın halifece onaylanması,halife adına hutbe okutulması ve  paraların üzerine halifenin isminin yazılması İslami dönemle birlikte gelen değişikliklerdendir.    8.Hükümdarlar tıraz adı verilen süslemeli elbiseler giymeye başladılar.    9.Hükümdar...

Hakimiyet Sahası:   Afganistan, Hindistan ve İran. Kurucusu:  Alp Tigin Başkenti:  Gazne Tarih: 963-1187  Devletin en parlak dönemini yaşatan Gazneli Mahmut döneminde devlet en geniş sınırlara ulaştı.  Gazneli Mahmut Hindistan’a 17 sefer yaptı. Bu seferler sonucunda İslamiyet Hindistan’a yayıldı.  Abbasi halifeliğini Şii Büveyh oğullarının baskısından kurtardı. Halife, Gazneli Mahmut’a “Sultan” unvanını verdi.  Gazne Devleti, 1187 yılında Gurlular (Afganlı bir millet) tarafından yıkıldı. Gaznelilerin Yıkılış Sebepleri: A.Selçuklularla yapılan Dandanakan Savaşından sonra devletin zayıflamaya başlaması. B.Ülkede iç karışıklıkların çıkması.